Een alarmerend keerpunt: Samusocial moet opvang weigeren aan vrouwen, slachtoffers van partnergeweld, met kinderen

09/09/2025

Samusocial heeft zich altijd ingespannen om één principe te respecteren: prioriteit garanderen aan vrouwen die slachtoffer zijn van partnergeweld. Maar sinds enkele dagen is een nieuwe grens overschreden: wij moeten nu ook deze bijzonder kwetsbare vrouwen opvang weigeren. 

Meer dan een derde van de vrouwen in onze noodopvangcentra voor gezinnen is slachtoffer van partnergeweld en/of intrafamiliaal geweld. Sommigen verliezen bij het ontvluchten van een gewelddadige partner hun verblijfsrecht en belanden daardoor in extreme armoede. Voor velen is Samusocial het laatste vangnet voordat zij op straat terechtkomen.

“Samusocial heeft altijd, waar mogelijk, een beleid van ‘geen vrouwen weigeren’ gevoerd, door noodplaatsen vrij te houden en ‘de muren op te rekken’ wanneer er geen plaats meer was. Maar vandaag, door een gebrek aan middelen en gezien de enorme omvang van de noden, kunnen wij dit prioritaire publiek niet langer beschermen,” verklaart Pierre Hublet, Operationeel Directeur.

Sinds de inwerkingtreding van de federale wet begin augustus, die voorziet in de intrekking van materiële steun voor bepaalde verzoekers om internationale bescherming, is het aantal aanvragen voor gezinsnoodopvang gestegen voorbij onze capaciteit.

Sindsdien moesten wij bijna 400 gezinnen, ongeveer 1.500 mensen, de opvang weigeren. Bijna de helft van hen gaf aan nog nooit eerder bij Samusocial te hebben geslapen, wat aantoont dat deze nieuwe maatregelen een nieuwe groep kwetsbare personen in bestaansonzekerheid duwen, vooral gezinnen.

Door deze toestroom worden onze teams geconfronteerd met onmogelijke keuzes. Aude Khalfouni, verantwoordelijke van het noodopvangcentrum voor gezinnen in Schaarbeek, legt uit: 

“Dagelijks moeten wij beslissen welk gezin wij opnemen en welk gezin wij moeten weigeren. Vorige week moesten wij een koppel met hun 18 maanden oude dochter vragen het centrum te verlaten om een rotatie te handhaven om onze opdracht van noodopvang en bescherming waar te maken. Daardoor konden we een ander gezin met drie kinderen van 3, 5 en 7 jaar oud opnemen, dat al enkele dagen op straat leefde. Al deze gezinnen zijn kwetsbaar, het zijn voor de teams onmenselijke keuzes.”

“Wij zijn in gesprek met de subsidiërende overheden om onze opvangcapaciteit voor gezinnen te vergroten. In de komende dagen verwachten wij budgettaire antwoorden van de regering in lopende zaken,” waarschuwt Sarah de Liamchine, directrice-generaal van Samusocial.

Vandaag vinden sommigen nog tijdelijk onderdak bij naasten of dankzij noodoplossingen zoals kraakpanden of overnachten in metrostations en afgelegen stadsruimtes. Maar deze alternatieven zullen snel uitgeput raken en brengen bovendien onveiligheid met zich mee. Met de komst van de winter dreigt de enige overblijvende optie de straat te worden. Wij vrezen dan een sterke toename van mannen, vrouwen en gezinnen met kinderen die buiten moeten slapen.