Vijfhonderd dagen zonder regering: de impact op Samusocial en zijn essentiële opdrachten

12/11/2025

Tijdens de debatavond, georganiseerd door de krant Le Soir met vertegenwoordigers van de Brusselse partijen, sprak Sarah de Liamchine, directeur-generaal van Samusocial, over de directe impact van het ontbreken van een regering op de organisatie en de meest kwetsbare mensen.

Haar tussenkomst luidde als volgt:

Samusocial is een publiekrechtelijke vzw met drie opdrachten die heel eenvoudig te formuleren zijn, maar soms erg moeilijk uit te voeren:

• Zeer kwetsbare mensen opvangen
• Die personen helpen om hun grondrechten terug te krijgen.
• En getuigen, precies zoals we vanavond doen, van de realiteit die deze mensen ervaren.

Vanavond wil ik jullie vertellen hoe die 500 dagen zonder regering een directe impact hebben gehad op deze drie opdrachten en op onze organisatie als geheel.

Allereerst moeten we, ondanks een zekere stabiliteit in een deel van onze opvangcapaciteit, vaststellen dat onze opvangmogelijkheden onder druk staan.

Het ontbreken van een regering brengt, zelfs voor een organisatie als de onze die gewend is aan noodsituaties, een reeks onzekerheden en crisissen met zich mee. De afgelopen maanden werden verschillende centra of voorzieningen met sluiting bedreigd, bij gebrek aan beslissingen of goedgekeurde budgetten. In het licht van dat risico op sluiting en om te voorkomen dat mensen opnieuw op straat belanden, hebben we moeilijke en vaak risicovolle beslissingen moeten nemen om opvangplaatsen te behouden… zonder garantie op financiering.

Die keuzes maken het mogelijk om mensen onderdak te bieden, maar gaan ten koste van het welzijn van onze medewerkers, die afhangen van beslissingen die maar niet worden genomen en zich afvragen of ze volgende week nog werk hebben of hun C4 zullen ontvangen.

Laten we duidelijk zijn: een centrum sluiten is altijd moeilijk, maar we doen het regelmatig en het hoort erbij. Als we het echter om administratieve redenen moeten doen, wordt de situatie alleen maar pijnlijker. En dat weigeren we.

We zeggen vaak dat 500 dagen zonder regering voor ons en voor de hele non-profitsector eigenlijk een beetje is als een schoolbus besturen met één oog dicht. Iedereen vindt onze opdracht essentieel, maar niemand kan ons voldoende middelen garanderen om ze goed uit te voeren. Stel u dit even voor, om onze dagelijkse realiteit beter te begrijpen.

Samusocial telt 700 werknemers.
Onze 13 centra vangen elke dag 2000 mensen op, 365 dagen per jaar.
We zijn ook dag en nacht aanwezig op straat en met mobiele hulpteams, om een minimum aan steun en materiële hulp te bieden aan mensen die op straat leven.
Dat werk wordt mogelijk gemaakt door verschillende vormen van financiering, vooral van regionale overheden, voor een totaalbedrag van 67 miljoen euro.

Al zijn sommige begrotingen “stabiel”, toch maakt de politieke onduidelijkheid over bepaalde grote bedragen het geheel bijzonder kwetsbaar. Te kwetsbaar.

Zoals u misschien al in de pers hebt gelezen, worden we binnenkort met een staking van betaling geconfronteerd door betalingsachterstanden en voorlopige budgetten. Dat leidt tot tientallen e-mails en telefoontjes per dag in een poging om alles te deblokkeren, te rechtvaardigen en uit te leggen Ik hoop nog steeds dat er oplossingen komen, maar ik leef dagelijks met dat risico, net als al mijn 699 collega’s.

Het gaat hier niet “gewoon om geld”. Het is een bron van lijden voor onze teams… en voor de mensen die we opvangen. Want soms kunnen we hen niet goed opvangen, bij gebrek aan middelen en tijdige beslissingen. En dat weigeren we normaal te vinden.

500 dagen zonder regering, dat betekent ook stilstand in innovatie en aanpassing.
Ons publiek verandert. We zien steeds meer hoogbejaarde mensen, van wie sommigen hun laatste jaren in onze centra doorbrengen, zonder dat die daar eigenlijk voor zijn uitgerust.
We vangen ook steeds meer mensen met zware psychische problemen op, die soms werden doorverwezen door psychiatrische afdelingen, terwijl we daar niet de juiste middelen voor hebben.

Sinds september moesten we 2000 gezinnen weigeren, waarvan de helft nog nooit eerder in een centrum was opgevangen.
In 2025 werden er 28 baby’s geboren bij Samusocial.

Als publiekrechtelijke vzw is onze opdracht niet alleen essentieel, maar zelfs van vitaal belang voor onze democratie: het onvoorwaardelijk respecteren van de menselijke waardigheid. En dat hebben we de afgelopen 500 dagen gedaan, ondanks de afwezigheid van een regering.

Onze bus rijdt nog steeds. Ze zit helemaal vol en rijdt op volle snelheid.
Onze wens is heel eenvoudig: laat ons die bus veilig besturen, voor onze bewoners en voor onze medewerkers, zodat al die passagiers – de meest kwetsbare burgers – hun weg kunnen terugvinden naar waardigheid en zelfstandigheid.

De komende dagen worden belangrijk.

Uw beslissingen zullen tellen.

Noch de 2000 mensen die we opvangen, noch al diegenen die we elke dag moeten weigeren, hebben de luxe om nog eens 500 dagen te wachten. Ze hebben helemaal geen luxe, ze hebben niets meer.

Hartelijk dank.